8 tips voor het geven van goede feedback

Feedback geven: we krijgen er zowel privé als op ons werk regelmatig mee te maken. Toch hebben de meesten van ons een hekel aan het geven van kritiek. Sterker nog: velen hebben al moeite met het geven van een compliment. Met deze tips leer je goede feedback geven zonder iemand te beledigen.

Je mening geven over het gedrag of de prestaties van bijvoorbeeld collega’s kan een heel belangrijk deel van (interne bedrijfs)communicatie zijn: zo worden fouten en ergernissen voorkomen en weet je wat je aan elkaar hebt. Maar het is niet altijd makkelijk om recht in iemands gezicht te moeten zeggen wat je minder goed vindt aan zijn werk.

Maar hoe doe je dat? Een klassieke theorie voor het geven van feedback is de ‘complimentenhamburger’: begin je gesprek met iets positiefs, geef dan kritiek, en sluit weer af met iets positiefs. Maar dat werkt niet altijd: wie het doorheeft, ziet de kritiek allang komen en kan juist extra zenuwachtig worden. Voor anderen is het wellicht verwarrend, of ze onthouden zelfs alleen de positieve opmerkingen.

De complimentenhamburger is een klassieke manier van kritiek geven

Een welgemeend compliment kan óók veel teweegbrengen, zowel thuis als op het werk. Denk maar aan jezelf: als je vrienden zeggen dat je er vandaag zo leuk uit ziet, ga je dat nieuwe blousje waarschijnlijk vaker en zelfverzekerder dragen dan wanneer niemand er iets van zegt. Hetzelfde geldt op je werk. Toch staan weinig mensen stil bij wat ze leuk of goed vinden en nog minder mensen zeggen er daadwerkelijk iets van. Onder het mom ‘Ze doet toch gewoon haar werk’ wordt goed werk vaak voor lief genomen.

Zonder complimenten is het niet leuk werken

Met deze tips wordt feedback geven al een stuk makkelijker.

1. Doe het gewoon! 

Jezelf toezeggen dat je die ene persoon vandaag een compliment wilt geven, is gevaarlijk. Maar als je je bewust bent van het feit dat je iemand best vaker mag complimenteren, bieden de mogelijkheden zich vanzelf aan. Iemand die een compliment geeft, geeft daarmee aan de ander belangrijk te vinden. Iemand die een compliment krijgt, voelt zich gezien en gewaardeerd. Oprecht getoonde waardering leidt vaak tot meer energie en verhoogt de productiviteit. Het is gratis, makkelijk en je krijgt er veel voor terug.

2. Echte complimenten zijn alléén complimenten

Een écht compliment mag geen compromissen bevatten. Iemand vertellen dat je de nieuwe inrichting van zijn huis zo mooi vindt, maar de gordijnen echt nóóit had gekozen, is geen compliment meer. Met de kritiek ontkracht je de hele positieve lading.

3. Kies de juiste plek

Het werkt vaak fijner om een rustig moment te kiezen: geef kritiek niet waar al je collega’s bij zijn. Dat voorkomt ongemakkelijke momenten. De ontvanger van je kritiek kan zich voor schut gezet voelen of zich juist willen laten gelden. In tegenstelling tot kritiek, kun je complimenten best in het openbaar geven, vooral als je hoopt dat meerdere collega’s het positieve gedrag opmerken of zelfs overnemen.

4. Geef nooit kritiek als je boos bent

Als je kritiek hebt, roep je uit emoties wel eens dingen die je in een rustiger moment vast beter kunt nuanceren. Neem even de tijd en zet je kritiek op een rijtje. Wacht echter ook weer niet zo lang dat de situatie alweer vergeten is. “Weet je nog, toen we vorige maand…” werkt een stuk minder goed dan “Even terugkomend op gisteren…”

5. Gebruik tastbare voorbeelden

In plaats van “Je zet me altijd zo voor het blok”, zeg je liever “Ik vond het niet fijn toen je me gisteren in het gesprek met klant X voor het blok zette.” Je praat dan in ieder geval over hetzelfde en de ontvanger kan zich makkelijker in jouw situatie verplaatsen. Vermijd ‘waarom’-vragen: vraag niet “Waarom staat jouw radio altijd zo hard?” Waarom-vragen geven de ontvanger namelijk het idee dat hij zich moet verdedigen.

6. Spreek vanuit jezelf

Als je kritiek geeft, beschrijf het probleem dan vanuit jezelf. Beschuldig je gesprekspartner niet, maar beschrijf wat jij lastig vindt aan zijn gedrag en welk effect het op jou heeft: “Ik vind het lastig dat je radio zo hard staat. Dat maakt het voor mij moeilijk om me te concentreren.” Bij complimenten geven geldt hetzelfde: blijf oprecht en overdrijf niet. Je kunt complimenten uitspreken, maar ook passief kun je complimenten geven, bijvoorbeeld door iemand een bepaalde taak toe te vertrouwen.

7. Laat ruimte voor een reactie

Je gaat in gesprek, monologen zijn voor het theater. Geef geen kritiek om te spuien, maar luister ook waarom de ander iets doet of wil. Beslis daarna samen hoe de situatie aan te pakken om tot een voor iedereen betere oplossing te komen.

8. Ontvang een compliment

Ook het ontvangen van complimenten is een vak apart. Vaak krijgen we een compliment en ontkrachten we het bijna automatisch. Hoe vaak zeg je niet “Ach joh, kleine moeite” als iemand je complimenteert? “Ben je gek, dat had iedereen gedaan.” Dat is weer onze ‘kop-niet-boven-het-maaiveld-mentaliteit.’ Maar complimenten accepteren is (in theorie) eigenlijk helemaal niet moeilijk: je zegt gewoon ‘Dankjewel!’

Het is soms even wennen, maar kritiek én complimenten uiten maken je werksfeer een stuk opener en de werkrelaties helder. Dat loont!

Blije medewerkers

Els Hekkenberg

Els Hekkenberg

Communicatiestrateeg at Kempen Communicatie
Studeerde Amerikanistiek en Communicatiewetenschappen aan de Radboud Universiteit in Nijmegen. Na een paar jaar werken als journalist maakte ze de overstap naar het communicatievak. Heeft een fascinatie voor alles wat met Amerika te maken heeft.
Els Hekkenberg

Latest posts by Els Hekkenberg (see all)

Share This:

Gepubliceerd door

Els Hekkenberg

Studeerde Amerikanistiek en Communicatiewetenschappen aan de Radboud Universiteit in Nijmegen. Na een paar jaar werken als journalist maakte ze de overstap naar het communicatievak. Heeft een fascinatie voor alles wat met Amerika te maken heeft.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *